Aktualności

Internet dla seniorów- czy najstarszym Polakom zagraża wykluczenie cyfrowe?

Artykuł / 19.11.2021

Internet dla seniorów- czy najstarszym Polakom zagraża wykluczenie cyfrowe?

Żyjemy w czasach nieustannego rozwoju nowych technologii mających na celu ułatwienie codziennego życia. Każdy człowiek, niezależnie od wieku czy pochodzenia społeczno-ekonomicznego, powinien mieć możliwość i podstawowe umiejętności korzystania z dostępnych narzędzi cyfrowych.

Według najnowszych badań Capgemini Research Institute  zrealizowanych od grudnia 2019 roku do lutego 2020 roku na próbie ponad 5000 respondentów z Francji, Niemiec, Indii, Szwecji, Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych, brak możliwości korzystania z Internetu może prowadzić do wykluczenia społecznego i odcięcia od niektórych usług publicznych, ograniczać rozwój zawodowy i dostęp do edukacji. Na całym świecie przyczyny braku dostępu do sieci są podobne i zwykle nie jest to wynik świadomej decyzji.

Raport “The Great Digital Divide: Why bringing the digitally excluded online should be a global priority” wskazuje, że przed nadejściem pandemii 69% osób bez dostępu do Internetu żyło w ubóstwie, a 48% ludności nieposiadającej dostępu do Internetu chciało go mieć. Potrzeba dostępu do Internetu nasiliła się w związku z wydarzeniami na świecie w ostatnim roku, kiedy wiele usług i aktywności musiało przenieść się do świata cyfrowego. W publikacji podkreślano również, że nawet bez globalnej pandemii wykluczenie cyfrowe dotykało najbiedniejsze społeczności na świecie. Niespełna 40% osób żyjących w ubóstwie nigdy nie korzystało z Internetu ze względu na wysoki koszt, a grupą wiekową o najwyższym odsetku osób offline to osoby w wieku od 18 do 36 lat (43%). W przypadku seniorów powyżej 53 roku życia odsetek ten wynosi 37%. Prawie 1/3 badanych uważa korzystanie z Internetu za zbyt skomplikowane (36%), a w niektórych grupach offline „brak zainteresowania korzystaniem z Internetu” wynika z lęku (38%). 

Seniorzy w Polsce

Dane GUS pokazują, że w 2019 roku z komputerów korzystało 30,6% osób w wieku 65-74 lata (przy czym nie zawsze regularnie). Korzystanie z komputera w ciągu ostatnich trzech miesięcy deklarowało 15,9% respondentów w tej grupie. Prawie 90% gospodarstw domowych w 2019 roku w Polsce posiadało dostęp do Internetu. Natomiast mniejszy był odsetek domów, w których znajdował się komputer. W taki sprzęt wyposażonych było 83,1% gospodarstw domowych. Prawie 3/4 osób w wieku 65–74 lata (69,4%) przyznawało się, że nigdy nie korzystało z komputera. Co ważne, Główny Urząd Statystyczny w raporcie z 2019 roku wskazywał, że Polska liczyła 38,38 mln mieszkańców, a wśród nich seniorzy w wieku 60+ stanowili  25,3 proc. Prognozy wskazują, że na 2050 rok, liczba ta zwiększy się do poziomu 40,4%.

Według Katarzyny Kotuli z Posiedzenia Sejmu 14.04.2021 : Ponad 4,5 mln Polek i Polaków nigdy nie korzystało z Internetu, a Polska wśród krajów Unii Europejskiej ma jeden z najwyższych wskaźników osób nigdy niekorzystających z Internetu. Jak pokazuje raport Federacji Konsumentów, najbardziej narażone na wykluczenie cyfrowe są gospodarstwa domowe o najniższych dochodach, a aż 945 tys. osób z niepełnosprawnościami, czyli 36%, nigdy nie korzystało z komputera.

 

W 2021 roku dr Sylwia Badowska i dr Anna Golec zrealizowały badania i opracowały  raport „Cyfrowe Usługi Finansowe a Seniorzy”.  Badaniem objęto przebywających na terytorium Polski seniorów, którzy ukończyli 60 rok życia. W badaniu wzięło udział 2209 osób, z czego uzyskano 596 wypełnionych ankiet, a poziom zwrotu wynosił 27%. Z danych wynika, że nadal kilkaset tysięcy konsumentów z najstarszej grupy (senior) obawia się korzystania z sieci, bądź też nie radzi sobie z obsługą aplikacji i serwisów.

Z badania dr Sylwii Badowskiej i dr Anny Golec wynika również, że 53% seniorów „niecyfrowych” deklaruje, że wirtualne usługi finansowe są trudne w stosowaniu i czasochłonne. Natomiast 57 proc. respondentów uważa, że ich wykorzystanie nie niesie ze sobą żadnych korzyści. „Brak doświadczenia powoduje brak naturalnego popytu na użytkowanie narzędzi i wspiera postawę odrzucenia ich jako trudnych, czasochłonnych, czy ryzykownych ” – wskazują eksperci.

 

Kampanie dla seniorów

Pod koniec 2020 roku miała miejsce kampania „Seniorze – spotkajmy się w sieci”,  która powstała dzięki współpracy Ministerstwa Cyfryzacji, Państwowego Instytutu Badawczego NASK oraz Warszawskiego Instytutu Bankowości. Celem kampanii było zwiększenie wiedzy seniorów w zakresie bezpieczeństwa w Internecie oraz promowanie wśród młodszych użytkowników sieci postawy wspierania swoich rodziców oraz dziadków w poruszaniu się po cyfrowym świecie. Filmy instruktażowe z ambasadorką kampanii – Barbarą Bursztynowicz w przystępny sposób wprowadzają do tematyki, a broszury rozwijają i szczegółowo omawiają poszczególne zagadnienia.

Jednak NASK nie przestaje mówić o zagrożeniach online i ciągle powstają nowe projekty kierowane do seniorów między innymi poradnik „Nowoczesny senior”.

#cyfryzacja #cyfrowa edukacja #seniorzy #cyfrowi seniorzy

/kontakt/deklaracja-dostepnosci/polityka-prywatnosci/